Ξορκίζοντας το θάνατο μέσω του κινηματογράφου

Η άποψή μου για την ταινία “Ο Ντικ Τζόνσον είναι νεκρός” (Dick Johnson Is Dead) της Κέρστεν Τζόνσον

Από όλες τις τέχνες ο κινηματογράφος είναι εκείνη, που αψηφά το χώρο και το χρόνο. Είναι αμέτρητες οι ταινίες, που βλέπουμε και στις οποίες οι ηθοποιοί και οι λοιποί συντελεστές έχουν προ πολλού πεθάνει, κι όμως, βλέπουμε τα έργα τους μπροστά μας, ολοζώντανα και ενδεχομένως επίκαιρα. Ο κινηματογράφος είναι μια μορφή αθανασίας και μάλιστα η μόνη αποδεδειγμένα γνωστή ως τώρα.

Ο Ντικ Τζόνσον, ψυχίατρος το επάγγελμα, είναι 85 ετών, όταν ξεκινάει η ταινία. Δυστυχώς, πάσχει από άνοια, η οποία αργά, αλλά σταθερά εκφυλίζει τη μνήμη του και όλες τις νοητικές του λειτουργίες, σε σημείο, που δεν μπορεί να ζήσει μόνος του. Ευτυχώς για αυτόν, όμως, έχει μια κόρη, την Κέρστεν, που είναι κινηματογραφίστρια και ασχολείται με το ντοκιμαντέρ και η οποία είχε την πολύ απλή, αλλά φαεινή ιδέα, να κινηματογραφήσει το θάνατό του επί της οθόνης, επειδή θέλει να ξορκίσει τον πραγματικό του θάνατο, ο οποίος της είναι αδιανόητος. Κι έτσι, βλέπουμε στην ταινία τον Ντικ Τζόνσον να πεθαίνει αρκετές φορές, κάποιες με φυσιολογικό τρόπο, άλλες με εξωφρενικό, Φυσικά, όλοι αυτοί οι θάνατοι είναι ψεύτικοι και το ξέρουμε από την αρχή. Η Κέρστεν Τζόνσον χρησιμοποιεί το κατεξοχήν κινηματογραφικό είδος, που ασχολείται με την αλήθεια, το ντοκιμαντέρ, για να φτιάξει μια ταινία, όπου αυτό που συμβαίνει είναι ένα ψέμα, που θα ξορκίσει τον επερχόμενο θάνατο του πατέρα της. Παράλληλα, εισάγει ονειρικές σκηνές με τον πατέρα της σε έναν παράδεισο, όπου υπάρχει και η από χρόνια πεθαμένη μητέρα της.

Ο Ντικ Τζόνσον είναι Αντβεντιστής της Έβδομης Ημέρας, ένα συντηρητικό παρακλάδι του Προτεσταντισμού και η Κέρστεν Τζόνσον μεγάλωσε με αυτήν την πίστη, που ανάμεσα στα άλλα, δεν εγκρίνει και τον κινηματογράφο (αν και ο πατέρας της δεν ακολουθούσε αυτή την “εντολή” και πήγαινε στο σινεμά)! Τι ειρωνεία, λοιπόν, που ο κινηματογράφος δίνει την ευκαιρία στον Ντικ Τζόνσον να “βιώσει” το θάνατό του, αλλά και να παραστεί στην ίδια του την κηδεία, στην πιο συγκλονιστική και συγκινητική στιγμή της ταινίας.

Καθώς προχωρά η ταινία και ο Ντικ Τζόνσον “πεθαίνει” κι άλλες φορές, προχωρά και η άνοιά του, τα αποτελέσματα της οποίας τα βλέπουμε στην οθόνη, καθώς ο ηλικιωμένος Ντικ αδυνατεί ορισμένες φορές να καταλάβει τι του ζητάνε ή τι συμβαίνει γύρω του. Η Κέρστεν Τζόνσον είναι όμως αποφασισμένη να κρατήσει την εικόνα του πατέρα της, όπως ήταν, δυνατός και στιβαρός, όταν μπορούσε ακόμη να καταλάβει τι γίνεται γύρω του. Παράλληλα με τα όσα βλέπουμε στην οθόνη, η Τζόνσον μας δείχνει και αποσπάσματα από παλιά φιλμ της οικογένειάς της. Η ίδια εμφανίζεται στην ταινία, αποτελεί αναπόσπαστο και οργανικό της τμήμα και η αφήγησή της δεν κρύβει τη δική της ανησυχία και απελπισία για την κατάσταση του πατέρα της.

Η ταινία ξεπερνά τα όρια του ντοκιμαντέρ και γίνεται μια καταγραφή, ένα ημερολόγιο για την απώλεια και το θάνατο. Όλα όσα βλέπουμε είναι πραγματικά, επειδή έχουν συμβεί, αλλά ταυτόχρονα πολλά από αυτά δεν είναι αληθινά, επειδή είναι φτιαχτά και στοιχεία όχι μυθοπλασίας, αλλά μιας πλαστής πραγματικότητας, που δεν έχει σκοπό να ξεγελάσει το θεατή, αλλά τους ίδιους τους δημιουργούς της. Όσο για την αλήθεια, για το εάν ο Ντικ Τζόνσον είναι όντως νεκρός ή ζει ακόμη, αυτή δεν αποκαλύπτεται παρά στην τελευταία σκηνή της ταινίας και αυτό επειδή δεν έχει τόση σημασία: ο Ντικ θα πεθάνει κάποτε, όπως όλοι μας, αλλά θα είναι για πάντα ζωντανός μέσω αυτού του ντοκιμαντέρ.

Πολύ σημαντική και πρωτότυπη ταινία, που αξίζει να δει κανείς.

Τρέιλερ

3 thoughts on “Ξορκίζοντας το θάνατο μέσω του κινηματογράφου

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s